آیت‌اللّه سید ابوالقاسم خوئی، نیمه رجب 1317 هجری قمری درشهرستان خوی از تـوابـع آذربـایـجان غربی، در خانواده‌ای علمی و مذهبی متولد شدند.

پدرشان، مـرحوم آیت‌اللّه سید علی اکبر خوئی، از شاگردان اللّه شیخ عبداللّه مامقانی بود که پس از فـراغت از تحصیل به زادگاه خود مراجعت کرد و به وظایف روحانی خود اشتغال ورزید. پس از مطرح شدن مشروطیت در ایران و موضع‌گیری‌هایی موافقان و مخالفان داشتند، وی سـال 1328 هجری قمری شـهـرسـتان خوی را به قصد سکونت در نجف اشرف ترک کردند. سید ابوالقاسم نیز در سن 13 سالگی، همراه برادرشان، سید عبداللّه خوئی در سال 1330 به پدرشان پیوستند و در نـجف شروع به فراگرفتن ادبیات عرب، منطق و سطوح عالیه کردند. حدود 21 سالگی شایستگی یافتند در درس خارج بزرگترین مدرس حوزه علمیه نجف، یعنی مرحوم آیـت‌اللّه العظمی شیخ الشریعه اصفهانی، حاضر شوند و از علوم و معارف وی بهره گیرند.

آیت‌الله خوئی از موفق‌ترین مراجع عصر اخیر از نظر تالیف، تصنیف و تقریر به شمار می‌آمدند و عـلاوه بـر تـالیفات گران‌سنگ و پرمحتوایی که خودشان انجام داده‌اند، به همان میزان یا بیشتر از آن شاگردان و فارغ التحصیلان مکتب فقهی، اصولی و تفسیری‌شان تقریراتی نگاشته و نشر داده‌اند که از آن میان می‌توان آثار زیر را نام برد؛

1 ـ البیان فی تفسیر القرآن
2 ـ نفحات الاعجاز در دفاع از کرامت و عظمت قرآن
3 ـ اجود التقریرات
4 ـ تکمله منهاج الصالحین
5 ـ مبانی تکمله منهاج الصالحین
6 ـ تهذیب و تتمیم منهاج الصالحین
7 ـ المسائل المنتخبه
8 ـ مستحدثات المسائل
9 ـ تعلیقه علی العروه الوثقی
10 ـ رساله فی اللباس المشکوک
11 ـ منتخب الرسائل
12 ـ تعلیقه علی المسائل الفقهیه
13 ـ منتخب توضیح المسائل
14 ـ تعلیقه علی توضیح المسائل
15 ـ تلخیص المنتخب
16 ـ مناسک الحج (عربی)
17 ـ مناسک حج (فارسی، فقه)
18 ـ تعلیقه المنهج لاحکام الحج
19 ـ معجم رجال الحدیث جلد 23 (رجال)

مجموع آثار چاپ شده ایشان 43 جلد عنوان است، البته جدای از این آثار مطبوع، آثار مخطوط و چـاپ نـشـده و نـوارهای پیاده نشده بسیاری دارند که هنوز به مرحله استفاده عمومی نرسیده است.

ایشان پس از 20 سال تحصیل در نجف اشرف، به درجه اجتهاد رسیدند و جمعی از علمای بزرگ به اجتهادشان شهادت دادند. مشهور است پس از انتشار جلد اول کتاب «اجود التقریرات» خویی، که تقریر دروس آیت‏الله میرزای نائینی است، ایشان را به عنوان یک مجتهد جوان در حوزه نجف معرفی کردند، جمع کثیری از علمای بزرگ در سال 1352 قمری به مقام اجتهادشان گواهی دادند. ایشان در خلال تحصیل، به تدریس نیز می‌پرداختند و هر کتابی را که می‏آموختند، کتاب پیش از آن را تدریس می‏کردند؛ به‌گونه‌ای که در این زمینه گفته‌اند: «زمانی که دومین جلد شرح لمعه را فرا می‏گرفتم، خود به تدریس و تعلیم اولین جلد این کتاب پرداختم.»

حوزه درس ایشان تا پایان عمر ادامه داشت و چنان شهره یافتند که در دو دهه آخر عمرشان، در حوزه‏های علمیه عراق، بلکه جهان اسلام بی‏نظیر بودند و صدها نفر از جویندگان علوم و معارف اسلامی در درسشان حضور می‏یافتند. از شاگردان این مرجع تشیع می‌توان آیت‏الله میرزا جواد تبریزی، آیت‏الله سیدابوالحسن شیرازی، آیت‏الله سید جمال‏الدین خویی، آیت‏الله باقرشریف قرشی، آیت‏الله باقر ایروانی و سید محمدباقر حکیم را نام برد.

درباره کتاب‌ها، آرا و افکار این مرجع تقلید شیعی آثار متعددی به رشته تحریر درآمده است که برخی از مهمترین آنها در سال‌های اخیر عبارتند از:

ـ المسائل المیسره، العبادات و المعاملات، وفق فتاوی سماحه المغفور له آیه الله العظمی السید ابوالقاسم الموسوی الخوئی/ سیدمحمدتقی حکیم/ موسسه احیاء آثار امام خویی/ 1382

ـ البیان فی تفسیر قرآن/ ابوالقاسم موسوی الخویی/ /موسسه احیاء آثار امام خویی / 1382

ـ محاضرات سماحه آیه الله العظمی السید ابوالقاسم الخوئی فی المواریث/ محمداسحاق فیاض، سیدابوالقاسم خوئی (مترجم)/ جامعه مدرسین حوزه علمیه قم، دفتر انتشارات اسلامی / 1382

ـ توضیح المسائل مطابق فتوای مرجع المسلمین زعیم حوزه های علمیه آیه ا ...حاج سید ابوالقاسم موسوی خویی/ ابوالقاسم خویی / رستگار / 1383

ـ المستند فی شرح العروه الوثقی: تقریرا لابحاث الاستاذ الاعظم سماحه ایه الله العظمی السید ابوالقاسم الموسوی الخویی: الصلاه/ مرتضی بروجردی/ موسسه احیاء آثار امام خویی / 1384

ـ المستند فی شرح العروه الوثقی؛ تقریرا لابحاث الاستاذ الاعظم سماحه آیه الله العظمی السید ابوالقاسم الموسوی الخویی؛ الصلاه / مرتضی بروجردی/ موسسه احیاء آثار امام خویی/ 1384

ـ فهرست نسخه‌های خطی کتابخانه دارالعلم آیت الله العظمی خوئی (نجف اشرف - عراق) / سیدجعفر حسینی اشکوری/ مجمع ذخائر اسلامی/ 1386

ارسال نظر

نام *
ایمیل
آدرس وب سایت
کد امنیتی   

ارسال